Spina bifida ikiye ayrılmış veya açık omurilik demektir. Omuriliğin herhangi bir bölgesinin bozuk gelişimine verilen isimdir: Ana rahminde bebeğin omurgası gelişirken bir yanlışlık sonucu bir ya da daha fazla omur kemiği ve omuriliğin bir kısmı iyi gelişemez, omurilik ve sinir sisteminde değişik derecelerde hasar oluşur. Bacaklara, idrar kesesine ve kalın bağırsaklara giden sinirlerin çalışmaması nedeni ile yaşam boyu sürecek kısmi bir felç görülür. Spina bifida türleri ;
İki ana türü vardır:
1- Spina bifida okülta (kapalı-gizli)
Bu en hafif ve sık görülen türüdür ve çok nadiren özürlülük yaratır. Çoğu zaman başka bir amaçla çekilen röntgen filmlerinde rastlantısal olarak saptanır. Bazen sırtta bir benek ya da kıllanma da olabilir. Birçok kişide olabilir ve genellikle hiçbir sorun yaratmaz.Bazı durumlarda omurgadaki bu önemsiz arıza omuriliğin sıkışmasına ve gerilmesine yol açabilir. Buna gergin omurilik (tethered cord) sendromu denmektedir. Omuriliğin gerilmesi sinir sisteminin çalışmasını bozar : bacak hareketlerinde zayıflık ve idrar kaçırma görülebilir.
2- Spina bifida sistika (keseli spina bifida) Sırtta ince bir deri tabakası ile örtülü bir kese ya da kist gözlenir. İki türü vardır:
a- Meningosel
Bu türünde kesenin içinde omuriliği ve omurilik sıvısını saran dokular vardır. Omurilik sıvısı omuriliği ve beyni yıkar ve korur. Bu durumda sinirler fazla hasar görmediklerinden çok az özürlülük vardır. En nadir görülen şekil budur.
b- Myelomeningosel (Meningomyelosel)
Daha sık görülen ve daha ciddi olan türü budur. Burada kese içinde sadece omurilik sıvısı değil, omurilik kısımları ve sinirler de bulunur. Omurilik hasar görmüştür veya iyi gelişmemiştir. Sonuçta hasarlı omur altında her zaman kısmi bir felç ve his kaybı mevcuttur. Özürlülük derecesi spina bifidanın yerine ve etkilenen sinir miktarına bağlıdır. Çocukların çoğunda aynı zamanda mesane ve barsak problemleri de gözlenir.
KİMLER RİSK ALTINDADIR?
Hamile kalan bütün kadınların spina bifidalı çocuk doğurma riski vardır. Hangi kadının bebeğinin bu hastalıktan etkileneceğini tahmin etmek çok güçtür. Bununla birlikte bilinen bazı risk faktörleri şunlardır. Daha önce spina bifidadan etkilenmiş bebeği olan veya kendisi spina bifidalı bebeği olan, Anne ya da babanın ailesinde spina bifidalı olan, Şeker hastalığı olan, Epilepsi tedavisi gören, Aşırı şişman olan, 35 yaşın üstünde doğum yapan, Hamileliğin ilk dönemlerinde aşırı sıcağa maruz kalan, Sosyo ekonomik durumu kötü olan kadınların spina bifidalı bir bebek doğurma riskleri daha fazladır. Spina bifida ağır ekonomik krizler, deprem, sel gibi doğal afetler, savaşlardan sonra arttığını gösteren bulgular vardır |